Nhiều chị em sau sinh tìm mua bồ kết, chè xanh, thảo mộc để nấu nước xông mỗi ngày, làm sạch sản dịch và se khít, điều này có đúng không?
Trả lời:
Trong Đông y, mọi người hay dùng nước lá để xông khi bị cảm cúm, giúp hồi phục bệnh nhanh chóng bằng việc thải chất độc qua đường mồ hôi. Xông còn làm giãn các mạch máu dưới da giúp lưu thông và máu đến nuôi da nhiều hơn.
Sau sinh, cơ thể mẹ chưa hồi phục hoàn toàn. Việc tự ý xông thảo dược hay dược liệu không đảm bảo thành phần, liều lượng là không an toàn. Ngoài ra, quan niệm xông hơi để se khít âm đạo và hết sạch sản dịch là không có cơ sở khoa học. Xông hơi có thể giúp thư giãn, giảm stress, mệt mỏi, nhưng cần thực hiện đúng cách và đúng thời điểm.
Bệnh viện tiếp nhận nhiều trường hợp gặp biến chứng sau sinh do tự ý xông vùng kín ở nhà, như bỏng nhiệt, nhiễm trùng,...Việc tự ý ngâm trực tiếp hoặc thụt rửa sâu bằng nước lá có thể vô tình đẩy vi khuẩn từ bên ngoài hoặc từ chính lá cây chưa được rửa sạch, đi ngược vào bên trong âm đạo, tử cung, gây nhiễm trùng huyết hoặc hoại tử vết khâu.
Để an toàn, sản phụ sau sinh không nên tự xông hơi tại nhà, đặc biệt khi vết khâu tầng sinh môn đang sưng tấy, rỉ dịch, có dấu hiệu nhiễm trùng hoặc vết thương còn hở. Người đang bị sốt cao, cơ thể suy nhược hoặc có tiền sinh tăng huyết áp.
Chỉ xông khi cơ thể đã hồi phục ổn định, sản dịch đã giảm đáng kể (thường sau sinh từ 7-10 ngày đối với sinh thường) và vết khâu tầng sinh môn đã se mặt. Kiểm soát nhiệt độ, không xông khi nước vừa sôi. Chỉ xông từ 10 - 15 phút (khi hơi nước đã giảm), không xông quá lâu. Tần suất tối đa 2 lần/tuần. Sau khi xông kết thúc, dùng khăn bông sạch thấm khô nhẹ nhàng, không dùng nước đó để ngâm hay thụt rửa sâu.
Cách an toàn nhất là vệ sinh bằng nước ấm sạch hoặc dung dịch vệ sinh dịu nhẹ sau mỗi lần đi tiêu tiểu, thấm khô bằng khăn sạch, thay băng vệ sinh mỗi 3-4 giờ/lần.
Sau sinh, các mẹ cần ăn đủ dinh dưỡng, uống 1,5-2 lít nước. Duy trì chế độ dinh dưỡng bổ sung đa dạng 4 nhóm bột đường, đạm, béo, vitamin và khoáng chất. Tăng cường thực phẩm giàu canxi, đạm, vitamin, một số yếu tố vi lượng như sắt, kẽm, đồng... Bổ sung chất xơ và lợi khuẩn từ sữa chua hỗ trợ tiêu hóa tốt, giảm căng thẳng ở ruột và táo bón.
Thực phẩm cần đảm bảo an toàn chất lượng, nấu chín, hợp vệ sinh. Không ăn đồ sống để tránh bị ngộ độc hoặc gặp vấn đề tiêu hóa. Hạn chế dùng sản phẩm chứa chất kích thích như cà phê, bia rượu, nước tăng lực, nước ngọt... Thức ăn nhiều đường, dầu mỡ, các loại gia vị ớt, tiêu... cần tránh do dễ gây đầy hơi, chướng bụng.
Tránh quan hệ tình dục sau sinh mổ khoảng 6 tuần để cơ thể hồi phục hoàn toàn.
Bác sĩ Đồng Thu Trang
Bệnh viện Phụ sản Hà Nội