Biết cách sử dụng búa thoát hiểm và bình cứu hỏa, các hành khách có thể tự thoát thân và bảo vệ tính mạng khi đi xe khách.
Khói độc bao trùm không gian kín chỉ trong vài giây, biến khoang xe khách giường nằm trên Quốc lộ 1 rạng sáng 21/7, thành một "hộp sắt" tử thần đối với những hành khách đang chìm trong giấc ngủ.
Thực tế, đa phần hành khách bước lên xe giường nằm chỉ biết leo lên vị trí của mình và ngủ. Rất ít người quan sát xem búa phá kính ở đâu, bình cứu hỏa ở chỗ nào, cửa thoát hiểm hoạt động thế nào. Ngược lại, phía nhà xe cũng chỉ lo ngại khách nghịch búa, hoặc mất cắp, nên thậm chí còn... cất luôn búa phá kính đi. Điều này đã gạch đi cơ hội sống sót của hành khách khi biến cố xảy ra.
Tôi nghĩ rất cần thiết có một "quy trình cất cánh" cho xe khách. Giống như mỗi lần lên máy bay, dù hành khách đã đi hàng trăm chuyến, các tiếp viên vẫn kiên trì thực hiện hướng dẫn an toàn từ việc thắt dây an toàn, vị trí mặt nạ oxy đến các cửa thoát hiểm gần nhất. Vậy tại sao xe đường dài một phương tiện di chuyển phổ biến và tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao không kém chuyên chở không ít hành khách lại bỏ qua bước này.
Tôi cho rằng các nhà xe phải đưa việc hướng dẫn an toàn vào quy trình bắt buộc trước khi xe lăn bánh. Cụ thể, phụ xe hoặc tài xế cần dành ra 2–3 phút để phổ biến cho hành khách vị trí đặt búa phá kính, vị trí bình chữa cháy và các cửa thoát hiểm khẩn cấp. Khách cần được hướng dẫn cụ thể cách cầm búa, đập vào 4 góc của tấm kính (nơi dễ vỡ nhất) thay vì đập vào giữa tâm kính. Hoặc bình cứu hỏa phải sử dụng như thế nào.
Nhà xe có thể giao trách nhiệm cho những hành khách ngồi ngay cạnh vị trí đặt búa phá kính hay cửa thoát hiểm. Khi xảy ra sự cố, chính những hành khách ở vị trí này sẽ là lực lượng phản ứng nhanh nhất, đập kính mở đường sống cho toàn bộ khoang xe.
Bên cạnh việc phổ biến kiến thức, nhà xe cũng cần tính đến các phương án thực tế hơn để vừa quản lý được tài sản, vừa đảm bảo tính mạng cho hành khách.
Nếu lo ngại hành khách làm mất búa hoặc táy máy, nhà xe có thể trang bị các loại búa phá kính gắn chuông báo động, hoặc bố trí thêm các dòng búa cán dài ở khu vực cabin và cửa ra vào. Khi có sự cố, nhà xe hoặc hành khách đầu tiên thoát ra ngoài có thể dùng ngay búa cán dài để đập vỡ kính từ bên ngoài, giải cứu những người còn mắc kẹt bên trong.
Hình ảnh chiếc xe giường nằm trần trụi sau ngọn lửa cho thấy hiểu biết về an toàn không bao giờ là thừa. Việc bổ sung một vài phút hướng dẫn thoát hiểm trước mỗi chuyến đi không tốn quá nhiều chi phí hay thời gian của nhà xe, nhưng lại chính là "chiếc phao cứu sinh" cho hàng chục con người khi thảm họa bất ngờ ập đến.
Độc giả Lưu Ly