TP HCMBà Dung, 55 tuổi, ung thư vú giai đoạn cuối, tràn dịch màng phổi, được điều trị bằng thuốc trúng đích thế hệ mới (ADC).
Thuốc liên hợp kháng thể (ADC) thế hệ mới kết hợp giữa kháng thể nhắm trúng đích HER2 và một chất tiêu diệt ung thư mạnh.
BSCKI Nguyễn Tường Vân, khoa Nội Ung Bướu, Trung tâm Ung Bướu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết cơ chế thuốc hoạt động như quả "bom thông minh". Trước tiên, phần kháng thể tìm, định vị và bám vào thụ thể HER2 trên bề mặt tế bào ung thư. Sau khi đi vào bên trong tế bào, thuốc giải phóng hóa chất cực mạnh, phá hủy DNA và tiêu diệt tế bào ác tính. Điểm nổi bật của thuốc là chất khóa giúp hóa chất luôn gắn chặt vào kháng thể trong suốt quá trình di chuyển trong hệ tuần hoàn. Nhờ đó, hóa chất không bị rò rỉ trong máu, bảo vệ các tế bào lành và giảm tối đa tác dụng phụ. Chất khóa này được thiết kế đặc biệt, chỉ khi tế bào ác tính gắn vào mới bị bẻ gãy, giải phóng toàn bộ hoạt chất để tiêu diệt khối u từ bên trong.
Nhờ cơ thể đặc biệt này của thuốc, sau 4 chu kỳ, đánh giá cận lâm sàng cho thấy bà Dung đáp ứng thuốc tốt, các tổn thương giảm kích thước rõ, vùng cổ, hết khó thở, ăn uống được. Vùng cổ, ngực giảm sưng nề đến 80%, các vùng ngực viêm loét rộng đã đóng mài, không còn chảy dịch, mủ, theo bác sĩ Vân.
Bà Dung phát hiện ung thư vú phải giai đoạn 4, di căn xương, vào năm 2023. Suốt ba năm, bà trải qua 5 phác đồ điều trị nhưng bệnh liên tục tiến triển.
Cuối tháng 3/2026, bà mệt, khó thở, phù nhiều ở vùng mặt và hai tay, tổn thương vùng ngực loét lan rộng, chảy nhiều dịch mủ, nhiễm trùng nặng, đến khám tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM. Lúc này, ung thư vú phải giai đoạn cuối đã di căn xương, tràn dịch màng phổi, nhiễm trùng da thành ngực nặng.
Bà được điều trị kháng sinh, kháng viêm vùng tổn thương, chăm sóc sang thương da, kết hợp bổ sung dinh dưỡng. Bác sĩ chỉ định xạ trị 3Gy trong 4 phân liều vùng thành ngực viêm loét nhằm giảm nhẹ các triệu chứng. Song song đó, các bác sĩ xác định bà Dung bị ung thư vú thể Her2 dương, quyết định điều trị bằng thuốc trúng đích thế hệ mới.
Từ chỗ nằm liệt giường, suy kiệt, sau điều trị, bà Dung ăn uống được, đi đứng trở lại. Người bệnh gặp một số tác dụng phụ trong quá trình truyền thuốc như nôn nói, tiêu chảy trong vài ngày đầu sau truyền thuốc song đã được kiểm soát. Hiện, bà tiếp tục truyền thuốc này mỗi ba tuần.
HER2 (thụ thể yếu tố tăng trưởng biểu bì 2 ở người) là protein kiểm soát sự phát triển và tồn tại của các tế bào. Sự hiện diện của thụ thể HER2 có thể khiến tế bào ung thư vú phát triển, tăng sinh nhanh, nguy cơ tái phát cao và dễ di căn xa hơn so với các thể ung thư khác. Ung thư vú có HER2 cao hơn bình thường được gọi là dương tính với HER2. Trong khi ung thư vú có lượng thấp hoặc không có protein HER2 được gọi là âm tính với HER2.
Bác sĩ Vân cho hay các dòng thuốc ADC thế hệ mới giúp người bệnh ung thư vú giai đoạn trễ, kháng nhiều phác đồ, có cơ hội được điều trị kéo dài tiên lượng và cải thiện chất lượng cuộc sống. Tại Việt Nam, thuốc trúng đích thế hệ mới ADC được nhập khẩu thông qua chương trình nhập khẩu thuốc đáp ứng nhu cầu điều trị đặc biệt, được cấp phép bởi Cục Quản lý dược (Bộ Y tế). Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM đã dùng thuốc này điều trị cho người bệnh từ tháng 1/2026.
Khải Minh
*Tên người bệnh đã được thay đổi
| Độc giả đặt câu hỏi về bệnh ung thư tại đây để bác sĩ giải đáp |