Trong chương trình y tế Chúc bạn khỏe mạnh của đài truyền hình SETN ở Đài Loan (Trung Quốc) ngày 27/12, bác sĩ Hong Yongxiang, chuyên gia thận học với hơn 20 năm kinh nghiệm lâm sàng tại Bệnh viện Đa khoa Tam Quân, cảnh báo như trên về ăn rau xanh với người bệnh thận.
Các loại rau lá đậm vốn được xem là "siêu thực phẩm" nhờ hàm lượng chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật giúp chống oxy hóa, hỗ trợ nhu động ruột cho người khỏe mạnh. Nghiên cứu của trường Y tế Công cộng Harvard T.H. Chan chỉ ra rằng chế độ ăn giàu rau xanh và trái cây có thể làm giảm huyết áp, hạ thấp nguy cơ mắc bệnh tim mạch và đột biến gene dẫn đến ung thư. Lượng rau củ và trái cây tiêu thụ trung bình hàng ngày càng cao thì nguy cơ mắc bệnh tim mạch càng thấp. So với nhóm tiêu thụ ít rau quả nhất (dưới 1,5 khẩu phần mỗi ngày), những người ăn trung bình từ 8 khẩu phần trở lên có khả năng bị đau tim hoặc đột quỵ thấp hơn 30%.
Tuy nhiên, bác sĩ Hong Yongxiang cho rằng người đang phải chung sống với bệnh thận mạn tính, đặc biệt là nhóm có chỉ số lọc cầu thận (GFR) dưới 45, rau xanh ẩn chứa những rủi ro. Kali trong rau xanh có thể duy trì nhịp tim ổn định và hỗ trợ chức năng cơ bắp nhưng với những người có chức năng thận suy giảm, đây lại là một mối nguy tiềm tàng do chức năng thận bị hạn chế khiến khả năng đào thải ion kali bị suy giảm.
Theo Hiệp hội Thận Quốc gia Mỹ, khi thận không còn khả năng lọc và đào thải kali dư thừa qua nước tiểu, nồng độ kali trong máu sẽ tăng vọt (hyperkalemia). Điều này cực kỳ nguy hiểm vì nó có thể dẫn đến các vấn đề tim mạch như loạn nhịp tim, thậm chí ngưng tim.
Bác sĩ khuyên người bệnh thận hạn chế protein, phốt pho và kali, trong đó lượng kali tiêu thụ hàng ngày nên được kiểm soát ở mức khoảng 1.000 mg. Ưu tiên rau củ có hàm lượng kali thấp, lý tưởng nhất là dưới 100 mg kali trên mỗi 100 g rau.
Bác sĩ Hong chỉ ra 5 loại rau quen thuộc trong bữa cơm hàng ngày như mồng tơi, dền, nấm rơm, cải bó xôi và rau muống là những cái tên "đứng đầu bảng" về hàm lượng kali, tính trên mỗi 100 g trọng lượng. Cụ thể, rau mồng tơi chứa 540 mg kali, rau dền 530 mg, nấm rơm 500 mg, cải bó xôi 460 mg và rau muống 440 mg. Do đó, người bệnh thận không nên ăn quá nhiều các loại rau này.
Để vừa đảm bảo nguồn chất xơ cần thiết vừa giảm tải cho thận, chuyên gia gợi ý chần rau qua nước sôi trước khi chế biến nhằm hòa tan bớt ion kali. Tuy nhiên, NKF cũng khuyến cáo phương pháp này không loại bỏ hoàn toàn kali nên vẫn cần hạn chế số lượng rau đã chần trong mỗi bữa ăn.
Bình Minh (Theo SETN)