Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE) ngày 14/7 cho biết Tổng thống Cộng hòa Pháp đã ra sắc lệnh thăng hạng huân chương Bắc đẩu Bội tinh cấp Sĩ quan (Officier) cho vợ chồng GS Trần Thanh Vân và GS Lê Kim Ngọc, cách đây ba hôm. Trước đó, hai giáo sư được trao tặng huân chương Bắc đẩu Bội tinh tước Hiệp sĩ (Chevalier), lần lượt vào năm 2000 và 2016.
Huân chương Bắc đẩu Bội tinh ra đời từ năm 1802, là phần thưởng cao quý nhất của nhà nước Pháp, trao cho những người có đóng góp trong lĩnh vực quân sự và dân sự.
Giáo sư Trần Thanh Vân, còn gọi là Jean Trần Thanh Vân, người Pháp gốc Việt. Năm 1953, khi mới 16 tuổi ông rời quê hương Quảng Bình (nay là Quảng Trị) để du học Pháp. Là bậc thầy trong lĩnh vực lý thuyết vật lý nguyên tử, năm 2012 ông là một trong ba người châu Á được tặng Huy chương Tate của Hội vật lý Mỹ.
GS Lê Kim Ngọc quê ở tỉnh Vĩnh Long, sang Pháp học tại Đại học Sorbonne (Paris) từ năm 1953. Năm 1956, bà tốt nghiệp hạng ưu ngành Khoa học tự nhiên rồi làm nghiên cứu sinh tại Trung tâm Quốc gia Nghiên cứu Khoa học (CNRS) của Pháp. Bà đạt được nhiều thành tựu trong nghiên cứu khoa học, đặc biệt là công trình "Lát mỏng tế bào" được đánh giá mang ý nghĩa mở đường, khai mở một thời kỳ mới cho ngành công nghệ sinh học thực vật.
Năm 1993, Giáo sư Trần Thanh Vân sáng lập Hội khoa học Gặp gỡ Việt Nam nhằm hỗ trợ quê hương trong lĩnh vực khoa học và giáo dục. Năm 2013, Trung tâm khoa học quốc tế và giáo dục liên ngành (ICISE) do ông sáng lập, tài trợ được khánh thành, là cầu nối sinh viên và nhà khoa học trẻ châu Á hội nhập với cộng đồng khoa học quốc tế.
Từ khi vận hành đến nay, trung tâm đã phối hợp với Hội Gặp gỡ Việt Nam và UBND tỉnh Bình Định (nay là Gia Lai) tổ chức gần 200 sự kiện khoa học quốc tế chất lượng cao và hơn 45 trường học khoa học chuyên đề, thu hút hơn 12.000 nhà khoa học từ 40 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Với quan hệ cá nhân của GS Trần Thanh Vân, 19 giáo sư đoạt giải Nobel, hai giáo sư đoạt giải Fields, hai giáo sư đoạt giải Kavli, một giáo sư đoạt giải Shaw, ba giáo sư đoạt giải Dirac và nhiều nhà khoa học danh tiếng khác đã đến Quy Nhơn chia sẻ kiến thức với giới khoa học trong và ngoài nước.
Lệ Nguyễn