Sáng 12/3, Cục Khí tượng Thủy văn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho biết trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ 58 của Ủy ban Bão khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang diễn ra tại Hàn Quốc, các quốc gia thành viên thống nhất thay thế tên bão Yagi bằng Tomo. Tên Tomo do Nhật Bản đề xuất, có ý nghĩa là người bạn, tình bạn.
Ngoài ra, 8 tên bão khác trong danh sách hiện hành cũng được thay thế, gồm: Toraji bằng Gaeguri, Kong-rey bằng Koki, Man-yi bằng Dim-sum, Usagi bằng Hebi, Jebi bằng Narae, Krathon bằng Burapha, Trami bằng Hoaban và Ewiniar bằng Tirou.
Trong đó, tên Hoaban do Việt Nam đề xuất đã được thông qua để thay thế cho tên bão Trami. Hoa ban là loài hoa đặc trưng của vùng núi Tây Bắc, được xem là biểu tượng văn hóa và vẻ đẹp của thiên nhiên vùng cao Việt Nam.
Hội nghị cũng ghi nhận đề nghị của Philippines về việc ngừng sử dụng thêm một số tên bão do gây thiệt hại nghiêm trọng, gồm Wipha, Co-May, Mitag, Ragasa, Bualoi, Kalmaegi và Fung-Wong. Các quốc gia đã đóng góp những tên này sẽ tiếp tục đề xuất tên thay thế để Ủy ban Bão xem xét tại các kỳ họp tiếp theo.
Theo cơ chế hoạt động của Ủy ban Bão, từ năm 2000 Trung tâm Khí tượng chuyên trách khu vực về bão - Trung tâm Cảnh báo Bão Tokyo thuộc Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) - chịu trách nhiệm gán tên và mã bốn chữ số cho các xoáy thuận nhiệt đới đạt cấp bão nhiệt đới (tropical storm) trở lên trong khu vực.
Danh sách tên bão được xây dựng từ đề xuất của 14 quốc gia và vùng lãnh thổ thành viên Ủy ban Bão, sử dụng luân phiên. Trường hợp một cơn bão gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng hoặc vì những lý do đặc biệt khác, quốc gia thành viên có thể đề nghị loại bỏ tên bão đó khỏi danh sách. Khi đề xuất được chấp thuận, quốc gia đã đóng góp tên ban đầu sẽ đề xuất ba tên thay thế để Ủy ban Bão xem xét, lựa chọn tại các kỳ họp thường niên.
Theo quy định của Ủy ban Bão, tên bão mới phải đáp ứng một số tiêu chí như: không quá 9 ký tự, dễ phát âm trên các phương tiện truyền thông, không mang ý nghĩa tiêu cực trong ngôn ngữ của các nước thành viên, không phải tên thương mại và không gây nhầm lẫn với tên xoáy thuận nhiệt đới ở các khu vực khác.
Việc duy trì và cập nhật danh sách tên bão là hoạt động thường xuyên của Ủy ban Bão nhằm chuẩn hóa thông tin trong theo dõi và dự báo bão nhiệt đới, đồng thời hỗ trợ công tác truyền thông, cảnh báo thiên tai và tăng cường hợp tác quốc tế trong khu vực.
Bão Yagi do Nhật Bản đặt tên, vào Biển Đông ngày 1/9/2024, là bão mạnh nhất 30 năm trên Biển Đông, 70 năm trên đất liền Việt Nam. Tồn tại trên đất liền hơn 12 giờ, bão đã làm đảo lộn cuộc sống của hàng chục triệu dân miền Bắc và một phần miền Trung.
Bão đổ bộ Quảng Ninh trưa 7/9, gây gió tại Bãi Cháy cấp 14, giật cấp 17, điểm sâu trong đất liền như Hải Dương ghi nhận cấp gió 11, Hà Nội cấp 10. Cây cối đổ rạp, nhà cửa tan hoang. Hơn 300 người chết và mất tích, thiệt hại kinh tế lên tới hơn 83.700 tỷ đồng, tương đương thu ngân sách nhà nước của toàn vùng trung du và miền núi phía Bắc năm 2024 (89.200 tỷ đồng) và bằng 0,62% GDP năm 2023.
Gia Chính