Hà NộiNgười đàn ông 66 tuổi, bị đầy hơi, chướng bụng, đau quặn, đi khám phát hiện con sán dài 1,2 m trong bụng, bác sĩ cho rằng lây nhiễm từ thói quen ăn đồ tái và sống.
Ngày 22/7, các bác sĩ Khoa Nội Tiêu hóa, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an), cho biết bệnh nhân bị rối loạn tiêu hóa nhẹ nhưng dai dẳng, nhiều tuần. Người đàn ông kể lại bản thân thường xuyên buồn nôn, chán ăn và sụt cân không rõ nguyên nhân.
Chỉ đến khi đi vệ sinh và tận mắt thấy những đoạn trắng dẹt, cử động được trong phân, ông mới quyết định đi khám. Qua khai thác tiền sử, người bệnh cho biết có thói quen ăn thịt bò tái, bò nhúng và phở bò tái thường xuyên suốt nhiều năm qua.
Dựa trên các triệu chứng lâm sàng và thói quen ăn uống, bác sĩ kết luận bệnh nhân nhiễm sán dây bò do thói quen ăn đồ thực phẩm sống hoặc chưa nấu chín kỹ. Đây là một dạng ký sinh trùng có thể tồn tại âm thầm trong ruột người nhiều năm.
Tại Việt Nam, tỷ lệ nhiễm sán dây chiếm khoảng 0,5 đến 12% dân số, trong đó sán dây bò chiếm đa số với 70-80%, phần còn lại là sán lợn. Loại ký sinh trùng này có sức sống mãnh liệt, mỗi đốt già khi rụng ra ngoài chứa tới 50.000 trứng sán. Một con sán dây bò trưởng thành thường dài từ 4 đến 12 m, thậm chí đạt mức kỷ lục 25 m.
Bệnh thường diễn tiến âm thầm với các dấu hiệu mờ nhạt như đau bụng âm ỉ, đầy hơi, hay chảy nước bọt vào buổi sáng. Nếu người bệnh chủ quan không điều trị, sán dây bò có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm như tắc ruột, thủng ruột hoặc dẫn đến viêm ruột thừa cấp, viêm đường mật, viêm tụy cấp, trực tiếp đe dọa tính mạng.
Để phòng bệnh, bác sĩ khuyến cáo người dân thực hiện nguyên tắc ăn chín, uống sôi và từ bỏ thói quen ăn các món bò tái chanh, bò cuốn lá cải hay lẩu nhúng tái. Khi chế biến thịt bò nguyên miếng, nhiệt độ tâm thịt phải đạt tối thiểu 63 độ C và cần để thịt nghỉ 3 phút trước khi ăn. Riêng với thịt bò xay hoặc băm nhỏ, nhiệt độ nấu cần đạt ít nhất 71 độ C để tiêu diệt mầm bệnh.
Ấu trùng sán chỉ chết hoàn toàn dưới tác động của nhiệt độ cao hoặc được cấp đông sâu ở mức âm 18 đến âm 20 độ C liên tục trong tối thiểu 5 ngày. Ngoài việc ăn uống hợp vệ sinh, mỗi người cần duy trì thói quen rửa tay bằng xà phòng, dùng riêng dao thớt cho thực phẩm sống và chín, đồng thời chỉ mua thịt đã qua kiểm dịch. Khi cơ thể có dấu hiệu sụt cân bất thường hoặc phát hiện vật thể lạ trong phân, người dân nên đến các cơ sở y tế để kiểm tra kịp thời thay vì tự điều trị tại nhà.
Thùy An