Nấm gây hoại tử xoang ở người đái tháo đường

Bà Thân có tiền sử viêm xoang, tăng huyết áp. Kết quả chụp CT của bà tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM cho thấy tắc lỗ thông xoang hàm trái, tắc ngách xoang bướm xoang sàng hai bên. Dày niêm mạc đa xoang với tổn thương lấp đầy xoang hàm trái và xoang bướm hai bên, theo dõi nấm. Các xét nghiệm lúc này ghi nhận bà Thân mắc bệnh đái tháo đường.

ThS.BS.CKI Hồ Văn Hữu, Trung tâm Tai Mũi Họng, cho biết bà Thân viêm đa xoang nghi nấm ở ba xoang (xoang hàm và xoang bướm hai bên). Người bệnh không đáp ứng thuốc điều trị trước đó, đau đầu ngày càng nhiều, đường huyết tăng cao, cần được phẫu thuật nội soi sớm để lấy sạch mô nấm, hút dịch mủ đồng thời kiểm soát đường huyết, tránh bệnh tiến triển thành nấm xâm lấn lan đến mắt, não gây mù, viêm màng não, áp xe não...

Qua nội soi, bác sĩ Hữu ghi nhận lỗ thông xoang hàm, lòng xoang hàm đọng nhiều nấm, xoang bướm hai bên có nhiều mô nghi nấm. Bác sĩ lấy sạch các mô nấm gửi giải phẫu bệnh, hút sạch dịch mủ. Kết quả giải phẫu bệnh ghi nhận các mô hoại tử viêm do nấm.

Tình trạng tăng đường huyết kéo dài ở người bệnh đái tháo đường làm suy giảm chức năng bạch cầu và miễn dịch tại chỗ, tạo môi trường thuận lợi cho nấm phát triển, dễ nhiễm trùng, hoại tử niêm mạc xoang và diễn tiến nấm xâm lấn.

Nấm xâm lấn không chỉ gây viêm niêm mạc xoang đơn thuần mà còn xâm nhập thành mạch, hình thành huyết khối, làm tắc mạch, thiếu máu nuôi tại chỗ gây hoại tử niêm mạc. Viêm đa xoang do nấm có xu hướng diễn tiến nhanh, biến chứng nặng hơn trên nền đái tháo đường.

Hậu phẫu, đường huyết của người bệnh được kiểm soát ổn định, vết mổ lành thương tốt. Bà Thân hết sưng nề mặt, xuất viện sau hai ngày. Tái khám sau một tuần, tình trạng ổn định, hết chảy mũi, thở thông thoáng, hết đau đầu, không còn sưng mặt.

Bác sĩ Hữu khuyên viêm xoang mạn tính cần được quản lý và theo dõi lâu dài, không chỉ điều trị khi triệu chứng bùng phát. Người bệnh cần tái khám đúng hẹn, khám định kỳ 3-6 tháng một lần, duy trì rửa mũi sinh lý và không tự ý ngưng thuốc, hạn chế tiếp xúc các yếu tố nguy cơ (dị ứng, khói bụi...). Ngoài ra, người bệnh cần kiểm soát tốt bệnh nền như hen phế quản, trào ngược dạ dày thực quản, đái tháo đường.

Nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau đầu tăng nhanh, sốt cao, sưng quanh mắt, nhìn mờ hoặc chảy dịch mũi hôi, người bệnh nên đi khám để được kiểm tra, tìm nguyên nhân và xử trí kịp thời, ngăn biến chứng.

Uyên Trinh