Trong báo cáo mới phát hành, JPMorgan đưa ra phép so sánh khi mức tăng giá của vàng đang vượt trội hơn hẳn Bitcoin (BTC) kể từ tháng 10 năm trước. Giá vàng cũng biến động mạnh hơn, dẫn đến việc BTC giờ đây "thậm chí còn hấp dẫn hơn so với vàng trong dài hạn". Họ nói thêm, tỷ lệ biến động Bitcoin trên vàng đã giảm xuống khoảng 1,5 lần - mức thấp kỷ lục - khiến BTC ngày càng hấp dẫn trên cơ sở điều chỉnh biến động.
Theo khuôn khổ phân tích trên, vốn hóa thị trường của Bitcoin sẽ phải tăng tương đương mức giá khoảng 266.000 USD để ngang bằng với quy mô đầu tư vàng của khu vực tư nhân, ước tính vào khoảng 8.000 tỷ USD, không bao gồm lượng vàng do các ngân hàng trung ương nắm giữ. Tuy nhiên, họ nhấn mạnh đây là mục tiêu "phi thực tế" trong năm nay, mà chỉ nhằm minh họa tiềm năng tăng giá dài hạn của BTC khi tâm lý tiêu cực đảo chiều và tài sản này một lần nữa được nhìn nhận là kênh phòng hộ hấp dẫn tương đương trước các kịch bản rủi ro nghiêm trọng.
JPMorgan là ngân hàng lớn nhất thế giới về vốn hóa thị trường. Họ đưa ra quan điểm mang tính xây dựng đối với thị trường tiền số bất chấp đà lao dốc từ đầu năm. Ngân hàng đầu tư đến từ Wall Street cho rằng dòng vốn tổ chức và sự rõ ràng hơn về pháp lý có thể tạo nền tảng cho nhịp tăng tiếp theo của tài sản số.
"Chúng tôi có cái nhìn tích cực đối với thị trường tiền số năm 2026 khi kỳ vọng dòng vốn vào tài sản số sẽ tiếp tục gia tăng, nhưng được dẫn dắt nhiều hơn bởi nhà đầu tư tổ chức", nhóm phân tích JPMorgan viết trong báo cáo mới đây.
Quan điểm lạc quan này xuất hiện dù thị trường vừa trải qua một đợt điều chỉnh mạnh, kéo BTC xuống dưới mức chi phí sản xuất ước tính của ngân hàng. Tại thời điểm công bố báo cáo, tiền số lớn nhất thế giới giao dịch quanh mức 66.300 USD.
Thị trường tiền số đã chịu áp lực điều chỉnh sâu trong vài tuần gần đây. Bitcoin có lúc giảm xuống dưới các mức hòa vốn quan trọng liên quan đến chi phí khai thác của thợ đào, khiến tâm lý suy yếu và hoạt động on-chain thu hẹp. On-chain là các giao dịch được thực hiện và ghi nhận trực tiếp trên mạng lưới blockchain, ví dụ như mua - bán tiền số, giao dịch NFT, tương tác với hợp đồng thông minh (smart contract)... Dù vậy, biến động vẫn ở mức cao và sự quan tâm từ nhà đầu tư tổ chức được cho là bền bỉ hơn so với nhà đầu tư cá nhân, mở ra khả năng phục hồi nếu dòng vốn quay trở lại tài sản số.
Các nhà phân tích hiện ước tính chi phí sản xuất Bitcoin vào khoảng 77.000 USD, giảm đáng kể trong những tuần gần đây. Chi phí sản xuất Bitcoin (Bitcoin's production cost) là mức chi phí trung bình để khai thác ra một BTC, phản ánh số tiền mà thợ đào phải bỏ ra cho điện năng, máy móc, hạ tầng vận hành và các chi phí tài chính liên quan. Trong đó, điện thường chiếm tỷ trọng lớn nhất.
Con số này không có một mức cố định mà được các tổ chức phân tích ước tính dựa trên độ khó mạng lưới (network difficulty) và tổng công suất tính toán của mạng lưới (hashrate) - hai yếu tố thể hiện mức độ cạnh tranh trong hoạt động khai thác. Khi độ khó và công suất tính toán toàn mạng tăng, chi phí bình quân để đào một Bitcoin cũng tăng theo. Ngược lại, nếu nhiều thợ đào rời mạng, chi phí có thể giảm. Trong lịch sử, việc giá Bitcoin giao dịch dưới chi phí sản xuất thường diễn ra khi thợ đào chịu áp lực bán để bù đắp chi phí. Vì vậy, chi phí sản xuất thường được xem như một "mức sàn mềm" của BTC, dù không phải là ngưỡng bảo đảm tuyệt đối.
Trong lịch sử, việc giá giao dịch xuống dưới chi phí sản xuất thường là đặc điểm của một thị trường giá xuống. Trong các chu kỳ thị trường giá xuống trước đây, bao gồm năm 2019 và 2022, BTC cũng từng giao dịch dưới mức chi phí sản xuất trước khi dần dần hội tụ trở lại ngưỡng này.
Tuy nhiên, ở mức giá hiện tại, nhiều thợ đào vẫn đang không có lãi. Khi doanh thu thấp hơn chi phí vận hành, các thợ đào buộc phải tiếp tục bán lượng Bitcoin nắm giữ để duy trì hoạt động hàng ngày, chi trả chi phí năng lượng và trả nợ. Quá trình rũ bỏ này của thợ đào cho thấy áp lực vẫn còn dai dẳng trong ngành khai thác.
JPMorgan kỳ vọng dòng vốn vào tài sản số sẽ phục hồi trong năm 2026, chủ yếu nhờ nhà đầu tư tổ chức thay vì nhà đầu tư cá nhân hay các kho bạc tài sản số (DAT). Xu hướng này nhiều khả năng sẽ được hỗ trợ bởi tiến triển pháp lý tại Mỹ, bao gồm khả năng thông qua các đạo luật liên quan đến tiền số như Đạo luật Clarity. Đây là dự luật Mỹ nhằm làm rõ khung pháp lý cho tài sản số, phân định quyền quản lý giữa Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) và Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC), tạo minh bạch và hỗ trợ phát triển thị trường tài sản số.
Tiểu Gu (theo CoinDesk, The Block)