Căn nhà của ông Hậu, 54 tuổi, nằm trong hẻm cách quốc lộ 1 (đoạn qua Bình Chánh nay được đổi tên là Lê Khả Phiêu) khoảng 100 m, nhưng không gắn với tên đường mà chỉ có bảng số A12/36. Theo ông, số nhà này được xã cấp từ năm 1994 theo địa giới khu phố, ấp để phục vụ quản lý, song lại gây khó khăn cho việc tìm kiếm.
Nhiều năm qua, khi có người hỏi địa chỉ, ông thường hướng dẫn đến chợ Bình Chánh hoặc tiệm vàng ở đầu hẻm rồi đi bộ hoặc chạy xe ra đón. Gần đây, khi các ứng dụng nhắn tin phổ biến, ông thường gửi vị trí cho người quen. Tuy nhiên, có lúc ứng dụng chỉ đường vòng vèo khiến người lần đầu đến hoặc không rành đường khó tìm.
Gia đình ông cũng gặp bất tiện khi đặt xe công nghệ. Dù con hẻm rộng, ôtô bảy chỗ có thể chạy đến tận cửa nhà, ứng dụng vẫn không hiển thị địa điểm chính xác nên cả nhà phải đi bộ ra đường Lê Khả Phiêu để đón xe. "Tôi thường dặn tài xế khi đến đầu hẻm thì hỏi hàng xóm theo tên tôi là Chín Hậu sẽ dễ được chỉ đường hơn", ông nói.
Ông Tô Hà, 58 tuổi, sống cách quốc lộ khoảng 50 m, cũng gặp tình trạng tương tự. Địa chỉ nhà ông không hiển thị trên bản đồ nên mỗi khi có khách tìm đến, ông phải hướng dẫn bằng các mốc như lò bánh mì hay tiệm hớt tóc gần đó.
Khi shipper giao hàng, ông thường phải gửi vị trí cho tài xế. Những lúc đi làm xa, việc này khá bất tiện. Theo ông Hà, thỉnh thoảng trong khu phố có người cần cấp cứu hoặc xảy ra cháy nổ, việc hướng dẫn xe cứu thương hay xe chữa cháy vào hẻm cũng gặp khó khăn.
Tại một số tuyến hẻm xung quanh, số nhà còn được đánh không theo thứ tự. Những căn liền kề có thể xen lẫn số chẵn, lẻ và chữ cái, gây rối khi tìm kiếm. Chẳng hạn một doanh nghiệp xuất nhập khẩu nằm ngay mặt tiền quốc lộ 1 nhưng địa chỉ lại ghi C9/36A, khu phố 3.
Những bất cập về số nhà như trường hợp ông Hậu và ông Hà đang được chính quyền xã Bình Chánh tháo gỡ. Gần đây, địa phương triển khai phương án đánh lại số nhà cho hơn 13.000 hộ dân trên địa bàn.
Chỉ vào bảng số mới 2324/22 Lê Khả Phiêu thay cho địa chỉ cũ A12/43 ấp 1, ông Hà cho biết ban đầu người dân chưa quen, nhưng về lâu dài việc gắn với trục đường chính sẽ giúp việc tìm kiếm thuận tiện hơn.
Ông Nguyễn Thành Lợi, Bí thư xã Bình Chánh, cho biết hệ thống số nhà hiện nay được cấp từ giai đoạn 1994-1995. Khi đó các địa chỉ không gắn với tên đường mà theo từng ấp để thuận tiện quản lý. Ví dụ ấp 1, 2, 3 tương ứng với các chữ cái A, B, C ở đầu số nhà. Mỗi xã áp dụng một cách đánh số khác nhau nên thiếu thống nhất.
Sau hơn 30 năm, cách đặt số này bộc lộ nhiều bất cập. Việc thành lập xã Bình Chánh mới trên cơ sở sáp nhập các xã Tân Quý Tây và An Phú Tây (thuộc huyện Bình Chánh trước đây) cũng khiến hệ thống địa chỉ thêm phức tạp.
Để khắc phục, xã áp dụng quy tắc cấp số nhà mới dựa trên cơ sở dữ liệu chung của thành phố. Theo đó, mỗi căn nhà được gắn với tên trục đường gần nhất, hai bên đường đánh số chẵn và lẻ theo quy chuẩn hiện hành.
Dự kiến, đến ngày 13/3, địa phương sẽ hoàn thành kế hoạch trao địa chỉ nhà mới cho hơn 13.000 căn nhà. Người dân nhận khi số nhà mới cũng sẽ được UBND xã cập nhật theo số cũ vào hệ thống lưới số nhà và được đồng bộ cơ sở dữ liệu chung của thành phố.
"Sau khi các nền tảng bản đồ như Google Maps cập nhật địa giới hành chính, số nhà mới sẽ được tích hợp giúp việc tìm kiếm thuận lợi hơn", ông Lợi nói.
Nhiều năm qua, tại TP HCM, không chỉ riêng Bình Chánh, người dân ở một số khu vực còn gặp bất tiện khi địa chỉ nhà quá phức tạp với nhiều dấu gạch chéo, thậm chí có trường hợp tới 5-6 "xuyệt", gây khó khăn khi tìm kiếm hoặc định vị trên bản đồ. Sau các đợt sắp xếp đơn vị hành chính, số lượng tuyến đường trùng tên ở thành phố cũng tăng lên, dễ gây nhầm lẫn trong quản lý và giao dịch.
Để khắc phục, TP HCM dự kiến triển khai phần mềm ứng dụng công nghệ GIS (hệ thống thông tin địa lý) trong quản lý và đánh số nhà. So với phương thức thủ công hoặc bản đồ giấy trước đây, hệ thống này cho phép cập nhật dữ liệu nhanh và đồng bộ giữa các cơ quan, đồng thời nhận diện các trường hợp trùng lặp về số nhà, tên đường để kịp thời điều chỉnh, hạn chế sai lệch.
Đình Văn