*:not(:last-child)]:dt-mb-6">
Ngay trong phiên giao dịch đầu tuần, thị trường năng lượng toàn cầu đã ghi nhận nhịp điều chỉnh đáng chú ý. Theo Reuters, hợp đồng dầu Brent nhanh chóng giảm 64 cent, tương đương 0,59%, lùi về mức 107,53 USD/thùng sau khi đã mất hơn 2 USD vào cuối tuần trước. Dầu thô WTI của Mỹ cũng nối tiếp đà lao dốc, giao dịch ở mức 101,1 USD/thùng.
Sự hạ nhiệt này diễn ra ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump hé lộ chiến dịch mang tên "Project Freedom", nhằm dẫn đường cho các tàu thương mại đang bị giam lỏng tại Vùng Vịnh thoát khỏi vòng vây an toàn.
Eo biển Hormuz từ lâu được xem là yết hầu của nền kinh tế thế giới, nơi tiếp nhận khoảng 20% lượng thương mại dầu mỏ và khí đốt toàn cầu đi qua mỗi ngày. Việc tuyến hàng hải chiến lược này bị phong tỏa trên thực tế từ cuối tháng 2 đã làm rung chuyển thị trường hàng hóa.
Hàng loạt tàu chở năng lượng, phân bón và nhu yếu phẩm buộc phải neo đậu chờ đợi trong vô vọng giữa bối cảnh tên lửa và máy bay không người lái liên tục bị đánh chặn trên không.
Trên các con tàu đang mắc kẹt, tình cảnh ngày càng trở nên bi đát khi nguồn nước, thực phẩm và vật tư dần cạn kiệt. Theo AP, khoảng 20.000 thuyền viên, phần lớn đến từ các quốc gia Nam Á và Đông Nam Á, đang rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan.
Gọi những thủy thủ này là "nạn nhân của hoàn cảnh", ông Trump khẳng định chiến dịch bắt đầu từ sáng thứ hai là một hành động nhân đạo, giúp khơi thông lại dòng chảy thương mại quốc tế đang bị đình trệ.
Dù vậy, giới phân tích đánh giá mức giá neo trên 100 USD/thùng vẫn là một gánh nặng lớn đối với nền kinh tế.
Ngay cả khi liên minh OPEC+ quyết định tăng hạn ngạch sản xuất thêm 188.000 thùng/ngày trong tháng 6, tác động thực tế lên thị trường vẫn rất mờ nhạt. Lượng cung bổ sung này gần như vô nghĩa nếu các tàu chở dầu không thể vượt qua điểm nghẽn tại khu vực eo biển chiến lược.
Đằng sau kế hoạch giải cứu tàu biển là một cuộc chiến kinh tế không khoan nhượng. Phía Iran hiện yêu cầu các tàu thương mại không liên quan đến Mỹ hoặc Israel phải nộp một khoản phí quá cảnh để được đi qua eo biển.
Động thái này lập tức vấp phải sự phản đối gay gắt từ phương Tây. Washington đã phát đi cảnh báo cứng rắn, nhấn mạnh bất kỳ doanh nghiệp vận tải nào chấp nhận trả phí, kể cả bằng tài sản kỹ thuật số, đều sẽ đối mặt với lệnh trừng phạt nặng nề.
Cuộc chiến bóp nghẹt nguồn thu đang đẩy các bên vào thế khó. Lệnh phong tỏa hải quân từ giữa tháng 4 đã khiến doanh thu từ dầu mỏ của Tehran sụt giảm nghiêm trọng.
Bộ Tài chính Mỹ cho biết nước này chỉ thu về chưa tới 1,3 triệu USD phí quá cảnh, một con số vô cùng khiêm tốn so với dòng tiền khổng lồ từ xuất khẩu năng lượng trước đây.
Theo Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent, hệ lụy kéo theo là các kho dự trữ dầu của Iran đang nhanh chóng đầy ắp, buộc nước này có thể phải đóng các giếng khai thác trong thời gian ngắn sắp tới.
Tuy nhiên, nút thắt lớn nhất khống chế giá dầu vẫn nằm trên bàn đàm phán. Tiến trình đối thoại đang rơi vào trạng thái bế tắc khi hai bên kiên quyết giữ vững lằn ranh đỏ.
Đề xuất 14 điểm của Tehran yêu cầu dỡ bỏ trừng phạt và chấm dứt phong tỏa hải quân trước khi bàn đến các vấn đề cốt lõi. Trong khi đó, Washington vẫn đặt ưu tiên hàng đầu vào việc đạt được một thỏa thuận hạt nhân toàn diện, bất chấp việc Pakistan đang nỗ lực đóng vai trò trung gian hòa giải.