Nhiều người bệnh tiểu đường cắt bỏ hoàn toàn cơm, mì ra khỏi khẩu phần ngay khi thấy chỉ số đường huyết tăng cao, song chuyên gia nói sai lầm này khiến cơ thể thiếu hụt năng lượng trầm trọng.
Mắc bệnh tiểu đường có đồng nghĩa với việc phải đoạn tuyệt hoàn toàn với tinh bột? Nhiều người bệnh tiểu đường thường có tâm lý hoang mang, lập tức kiêng khem nghiêm ngặt và loại bỏ hoàn toàn tinh bột ra khỏi khẩu phần ăn ngay khi thấy đường huyết tăng cao.
Tuy nhiên, theo Tseng Chien-ming, chuyên gia dinh dưỡng và giáo dục bệnh tiểu đường tại Phòng khám Liên hợp Lee, chìa khóa để kiểm soát đường huyết không nằm ở việc "có ăn tinh bột hay không" mà là ăn loại tinh bột nào, ăn bao nhiêu và kết hợp chúng với các loại thực phẩm khác ra sao.
Ông cho hay một nghiên cứu gần đây mang tên "DASH4D" được công bố trên tạp chí y khoa hàng đầu thế giới Nature Medicine cho thấy kết quả tích cực từ việc thay đổi thực đơn ở người bệnh tiểu đường type 2.
Khi áp dụng chế độ ăn DASH điều chỉnh phù hợp cho người tiểu đường, chủ động tăng cường rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, thịt nạc, đồng thời cắt giảm tinh bột tinh chế và đồ uống có đường, chỉ số đường huyết của các bệnh nhân đã giảm rõ rệt.
Thời gian cơ thể duy trì được lượng đường trong máu ở ngưỡng an toàn (từ 70 đến 180 mg/dL) cũng kéo dài hơn, trong khi nguy cơ bị hạ đường huyết đột ngột hoàn toàn không có sự biến động đáng kể.
Ông Tseng giải thích các loại tinh bột tinh chế như bánh mì gối trắng, bánh mì ngọt hay mì sợi thông thường chính là thủ phạm khiến đường huyết tăng vọt sau khi ăn.
Ngược lại, nếu người bệnh thay thế chúng bằng các loại ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt, yến mạch, khoai lang hay các loại đậu và tiêu thụ với lượng vừa phải, cơ thể sẽ được hỗ trợ kiểm soát đường huyết ổn định hơn.
Do đó, thay vì cực đoan loại bỏ hoàn toàn tinh bột trong bữa ăn tiếp theo, người bệnh chỉ cần thực hiện những điều chỉnh nhỏ nhưng mang lại hiệu quả lớn.
Trước hết, người bệnh không cần phải chia tay hoàn toàn với cơm trắng. Giải pháp hợp lý là trộn cơm trắng với gạo lứt, yến mạch, khoai lang hoặc bí đỏ để tăng dần tỷ lệ các món ăn cốt lõi giàu chất xơ, giúp thay đổi dần thể chất một cách lành mạnh.
Tiếp theo, việc kiểm soát khẩu phần ăn là vô cùng quan trọng. Ngay cả những loại ngũ cốc nguyên hạt tốt cho sức khỏe nhất thì khi đi vào cơ thể vẫn sẽ chuyển hóa thành glucose. Người bệnh nên bắt đầu áp dụng quy tắc phân bổ tinh bột chiếm khoảng một phần tư đĩa thức ăn, sau đó điều chỉnh linh hoạt dựa trên mức độ vận động và mục tiêu cân nặng của cá nhân.
Cuối cùng, việc tìm kiếm "những người đồng đội hoàn hảo" cho tinh bột sẽ là yếu tố quyết định. Việc kết hợp thêm một quả trứng, một miếng đậu phụ, một ít thịt gà cùng lượng rau xanh dồi dào trong bữa ăn sẽ giúp đường chế biến của lượng đường trong máu diễn tiến như một làn sóng êm ả, thay vì ập đến dữ dội như một trận sóng thần.
Bên cạnh những điều chỉnh trong chế độ ăn uống, chuyên gia cũng lưu ý quan trọng đối với những bệnh nhân đang điều trị bằng insulin, sử dụng thuốc hạ đường huyết hoặc từng có tiền sử bị hạ đường huyết. Nhóm này tuyệt đối không được tự ý cắt giảm lượng tinh bột một cách đột ngột. Để đảm bảo an toàn, người bệnh cần chủ động theo dõi sát sao chỉ số đường huyết và tham khảo ý kiến chuyên môn từ bác sĩ điều trị.
Bình Minh (Theo China Times)