Tháng 12/2025, FIFA phê duyệt mức tiền thưởng kỷ lục 730 triệu USD cho World Cup 2026. Tuy nhiên, con số này được cho là vẫn không đủ để bù đắp chi phí hoặc ngăn chặn sự suy giảm lợi nhuận của các đội tuyển, vốn xem World Cup là nguồn thu quan trọng để duy trì hoạt động.
Cuộc điều tra từ báo Anh Guardian và hãng thông tấn Anh PA Media cho thấy nhiều liên đoàn bóng đá quan ngại về hệ quả của việc thất thu, bởi đây là nguồn kinh phí chủ yếu để tái đầu tư vào các dự án bóng đá cộng đồng tại địa phương.
Cụ thể, khoảng 10 liên đoàn quốc gia đã cùng bày tỏ sự quan ngại này tại Đại hội thường niên của UEFA diễn ra ở Brussels, Bỉ cách đây hai tuần. Vấn đề cũng đã được nêu ra không chính thức với các lãnh đạo cấp cao của FIFA. Theo miêu tả của một giám đốc điều hành giấu tên từ một liên đoàn thành viên UEFA, một số quan chức FIFA tỏ ra khá "ngượng ngùng" trước thực trạng này.
Mỗi đội tuyển vượt qua vòng loại sẽ nhận được 9 triệu USD từ FIFA cùng 1,5 triệu USD kinh phí chuẩn bị. Dù các con số này tương đương với kỳ World Cup 2022 tại Qatar, khoản phụ cấp hàng ngày cho mỗi thành viên phái đoàn đã bị cắt giảm từ 850 USD xuống còn 600 USD. Một liên đoàn ước tính họ sẽ thâm hụt khoảng 500.000 USD nếu đội tuyển của họ lưu lại trọn vẹn một tháng tại World Cup 2026 - sự kiện có quy mô lớn nhất với 48 đội và kéo dài nhất lịch sử với 104 trận.
Một số liên đoàn còn tính toán rằng lợi nhuận thu về từ giải đấu tại Mỹ, Canada và Mexico sẽ thấp hơn đáng kể so với tại Qatar. Một liên đoàn thường xuyên góp mặt tại các giải đấu lớn nói với Guardian rằng họ thậm chí sẽ chịu lỗ nặng nếu đội tuyển nhà bị loại ngay từ vòng bảng hoặc vòng knock-out đầu tiên.
Điểm gây bức xúc nhất là sự thiếu công bằng trong các thỏa thuận về thuế. Các quốc gia đăng cai World Cup có nghĩa vụ cung cấp các quy định miễn thuế cho các liên đoàn tham dự. Tuy nhiên, trong khi Canada và Mexico đã đồng ý, phía Mỹ vẫn chưa đạt được thỏa thuận tương tự. Điều này có nghĩa là triển vọng tài chính của các quốc gia sẽ khác biệt rõ rệt tùy thuộc vào việc họ được bốc thăm thi đấu ở đâu.
Mức thuế ở các bang tại Mỹ có sự chênh lệch lớn. Tại California, nơi Los Angeles và San Francisco đăng cai các trận đấu, mức thuế cao nhất lên tới 13,3%. Tại New Jersey, nơi tổ chức trận chung kết tại SVĐ MetLife, con số này là 10,75%. Các đội đóng quân tại các bang có thuế suất thấp hoặc ngoài lãnh thổ Mỹ sẽ có lợi thế về tài chính, trừ khi một thỏa thuận chung được thông qua trong ba tháng rưỡi tới. Trong bối cảnh đó, các liên đoàn cũng cảm thấy thất vọng khi phải tự tìm tư vấn thuế thay vì nhận được sự hỗ trợ cụ thể từ FIFA.
Các yếu tố khác đẩy chi phí lên cao bao gồm nhu cầu di chuyển liên tục giữa các địa điểm, tỷ giá hối đoái bất lợi so với đồng USD, giá vé tăng cao và thời gian giải đấu kéo dài. Tại Qatar, cách biệt thời gian giữa trận khai mạc và chung kết là 4 tuần, còn tại World Cup 2026, mốc 28 ngày mới chỉ là thời điểm bắt đầu vòng tứ kết.
Một số ý kiến thừa nhận các liên đoàn phải tự chịu trách nhiệm về cơ cấu tiền thưởng cho cầu thủ - một khoản chi chắc chắn sẽ rất lớn. Nhưng họ nhấn mạnh rằng không thể đưa ra một gói thưởng thấp hơn so với mức đã cam kết tại Qatar. Một khía cạnh giảm thiểu rủi ro khác được đưa ra là lợi ích dài hạn từ việc tiếp cận thị trường Bắc Mỹ rộng lớn.
FIFA hiện chưa bình luận chính thức vấn đề này.
Hoàng Thông (theo Guardian)