Trả lời:
Mệt mỏi, giảm động lực, khó tập trung sau kỳ nghỉ Tết là tình trạng khá thường gặp. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến thay đổi nhịp sinh hoạt, giấc ngủ, chế độ ăn uống và áp lực quay lại công việc sau thời gian nghỉ dài. Phần lớn là phản ứng thích nghi tạm thời của cơ thể, không phải bệnh lý.
Trong dịp Tết, nhiều người ngủ muộn, dậy trễ, sử dụng rượu bia, ăn nhiều chất béo, đường, muối, ít vận động. Đồng hồ sinh học bị xáo trộn làm giấc ngủ kém chất lượng, gây buồn ngủ ban ngày, giảm hiệu suất làm việc. Khi quay lại nhịp sống bình thường, cơ thể cần vài ngày đến khoảng hai tuần để điều chỉnh.
Ngoài yếu tố sinh học, trạng thái cảm xúc cũng góp phần quan trọng. Sau giai đoạn nghỉ ngơi, sum họp, bạn trở lại môi trường công việc với áp lực và mục tiêu có thể tạo cảm giác hụt hẫng, giảm hứng thú, dễ mất động lực tạm thời. Hiện tượng này được gọi là "hội chứng sau kỳ nghỉ".
Tuy nhiên, nếu tình trạng mệt mỏi và mất động lực kéo dài trên hai tuần, kèm theo các biểu hiện như buồn bã liên tục, rối loạn giấc ngủ nặng, chán ăn hoặc ăn quá nhiều, khó tập trung, bạn nên đi khám chuyên khoa thần kinh hoặc tâm lý lâm sàng. Đây có thể là dấu hiệu của rối loạn trầm cảm hoặc rối loạn lo âu, cần được bác sĩ đánh giá.
Để cải thiện mệt mỏi sau Tết, người trưởng thành nên điều chỉnh giờ ngủ - thức cố định, ngủ đủ 7-8 giờ mỗi đêm, tăng vận động thể lực nhẹ đến vừa như đi bộ, hạn chế rượu bia, không uống cà phê muộn, ăn uống cân đối. Nên quay lại nhịp làm việc theo từng bước thay vì dồn áp lực ngay từ đầu. Lập danh sách công việc ngắn hạn, mục tiêu nhỏ mỗi ngày góp phần khôi phục cảm giác kiểm soát và động lực.
Nếu triệu chứng ảnh hưởng rõ đến hiệu suất làm việc, sinh hoạt hoặc kéo dài không cải thiện dù đã điều chỉnh lối sống, người bệnh nên đi khám để được tư vấn, can thiệp phù hợp.
BS.CKI Nguyễn Hữu Khánh
Khoa Thần kinh, Trung tâm Khoa học Thần kinh
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM
| Độc giả đặt câu hỏi về bệnh thần kinh tại đây để bác sĩ giải đáp |