Tại Hà Nội, nhiều cửa hàng cho biết sức mua phật thủ tăng mạnh từ sau rằm tháng chạp. Đến 25 tháng chạp (12/2), không ít điểm bán đã ngưng nhận thêm đơn vì hết loại đẹp.
Chị Hạnh, chủ một cửa hàng trái cây tại Hà Đông, nói chỉ trong hơn 10 ngày đầu tháng 2 đã bán hàng nghìn trái, chủ yếu là dòng trên 2 kg, có giá 500.000 đồng đến cả triệu đồng. "Loại 2-4 kg tiêu thụ nhanh nhất dù giá cao. Hàng đẹp hết sớm nên tôi dừng nhận đơn từ 25 tháng chạp", chị cho biết.
Tại TP HCM, tình hình tương tự. Chị Hoa, chủ một cửa hàng ở phường Hạnh Thông, cho hay đã nhập khoảng 500 trái phục vụ Tết, trong đó 200 trái loại trên 2 kg được khách đặt hết qua kênh online và giao trong hai ngày 27-28 Tết. Phần còn lại là loại nhỏ, giá 50.000-200.000 đồng, đã tiêu thụ khoảng một nửa.
Theo tiểu thương, mức tăng giá và tình trạng "cháy hàng" chủ yếu diễn ra ở dòng loại 1, trọng lượng 2-4 kg. Năm nay thời tiết thất thường khiến tỷ lệ quả đạt chuẩn thẩm mỹ thấp hơn mọi năm. Nhiều trái bị méo dáng, ngón không tỏa đều hoặc vỏ xấu nên chỉ xếp loại trung bình, giá thấp.
Trong khi đó, nhu cầu với loại 1 - dùng bày mâm ngũ quả hoặc biếu tặng gần như không giảm. Sự lệch pha giữa cung và cầu khiến số lượng trái đẹp khan hiếm, giá bị đẩy lên cao và nhanh chóng hết hàng.
Phật thủ được trồng chủ yếu tại xã Đắc Sở (Hoài Đức, Hà Nội) và một số vùng ven sông Hồng - nguồn cung lớn cho thị trường phía Bắc. Năm nay mưa trái mùa và rét kéo dài ảnh hưởng quá trình ra hoa, đậu quả, khiến sản lượng giảm so với các năm thuận lợi. Bên cạnh đó, đây là cây trồng đòi hỏi chăm sóc thủ công, xử lý kỹ thuật để tạo dáng đẹp nên chi phí nhân công và vật tư tăng đã đẩy giá thành lên cao. Vào cao điểm Tết, chi phí vận chuyển và bảo quản cũng gia tăng theo nhu cầu logistics toàn thị trường.
Ở phân khúc thấp hơn, phật thủ cỡ nhỏ nguồn cung cũng hạn chế nhưng sức mua không đột biến. Loại này thường có ngón chụm, hình dáng kém cân đối nên giá không tăng so với cùng kỳ.
Không chỉ trái tươi, các chậu phật thủ bonsai cũng ghi nhận sức mua sớm. Theo một số nhà vườn tại Hà Nội, chậu có gốc 3-5 năm tuổi, dáng đẹp, quả to thường được khách đặt từ tháng 10-11 âm lịch; đến giữa tháng 11, nhiều nơi đã ngừng nhận đơn vì không kịp chăm sóc và tạo dáng. Phân khúc bonsai mini ghép 1-3 quả, giá 1-3 triệu đồng mỗi chậu, cũng tiêu thụ tốt nhờ mức giá vừa phải.
Xu hướng tăng giá cận Tết không chỉ diễn ra với phật thủ. Mãng cầu và xoài hiện phổ biến 120.000-200.000 đồng một kg; cam canh lên 70.000 đồng, gần gấp đôi so với trước đó. Sung được một số tiểu thương chào bán 300.000 đồng mỗi kg.
Thị trường hoa Tết cũng nhích giá, trong đó cúc dao động 40.000-60.000 đồng một bó 10 bông, ly phổ biến 50.000-120.000 đồng mỗi cành, còn tuyết mai ở mức 150.000-220.000 đồng mỗi bó.
Thi Hà