Đề xuất được đưa ra sau khi Cục Đăng kiểm phối hợp với Cục Đường bộ Việt Nam rà soát các quy định hiện hành và xem xét kiến nghị của Công ty TNHH Ford Việt Nam về những bất cập trong quản lý, tổ chức giao thông đối với xe bán tải.
Ford Việt Nam đề nghị sửa đổi Thông tư 53/2024 về phân loại phương tiện giao thông đường bộ, bổ sung quy định riêng để xe bán tải cabin kép dưới 3,5 tấn được tổ chức giao thông như ô tô con.
Việc thay đổi cách phân loại sẽ tác động lớn
Tuy nhiên, Cục Đăng kiểm cho rằng chưa có cơ sở pháp lý để sửa đổi thông tư theo hướng này. Theo cơ quan này, Thông tư 53 được xây dựng trên cơ sở Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, trong khi việc tổ chức giao thông thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Đường bộ.
Cục Đăng kiểm cũng nhận định việc chuyển xe bán tải và xe tải van dưới 3,5 tấn sang nhóm ô tô con không phù hợp với thông lệ quốc tế. Hiện chưa có cơ sở kỹ thuật để phân loại các phương tiện này là ô tô con và nhiều quốc gia trên thế giới cũng chưa áp dụng cách phân loại tương tự.
Nếu thay đổi cách phân loại, chính sách này sẽ tác động lớn đến công tác chứng nhận chất lượng, quản lý phương tiện và chính sách thuế. Phần lớn các mẫu xe bán tải đang sản xuất, lắp ráp hoặc nhập khẩu sẽ phải thực hiện lại thủ tục chứng nhận kiểu loại do thay đổi tên loại phương tiện.
Đáng chú ý, khi được xếp vào nhóm ô tô con, xe bán tải sẽ phải áp dụng mức thuế tiêu thụ đặc biệt và lệ phí trước bạ như xe du lịch, khiến giá bán có thể tăng đáng kể.
Cục Đăng kiểm đề xuất cho xe bán tải dưới 3,5 tấn lưu thông như ô tô con.
Bên cạnh đó, việc xử lý hàng chục nghìn xe bán tải đã được cấp chứng nhận và đang lưu hành cũng đặt ra nhiều khó khăn. Nếu không áp dụng hồi tố, các xe đang lưu hành vẫn bị quản lý như xe tải, trong khi xe mới được hưởng cơ chế như ô tô con. Ngược lại, nếu áp dụng hồi tố sẽ phát sinh nhiều vấn đề liên quan đến thuế, phí đã nộp trước đây.
Theo Cục Đường bộ Việt Nam, hiện chưa có phương án khả thi để sửa đổi Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về báo hiệu đường bộ QCVN 41:2024. Nguyên nhân là xe bán tải và xe tải van hiện thuộc nhóm ô tô tải, trong khi ô tô con là nhóm xe chở người đến 8 chỗ ngồi, không kể người lái.
Tạo điều kiện để nhóm phương tiện được lưu thông tương tự ô tô con
Dù vậy, Cục Đăng kiểm cho biết thực tế kiểm định cho thấy xe bán tải và xe tải van dưới 3,5 tấn có tốc độ vận hành, kích thước và trang bị an toàn tương đương nhiều mẫu SUV, MPV cỡ lớn.
Trên cơ sở đó, cơ quan này kiểm kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ bổ sung quy định trong Nghị định 165/2024 hướng dẫn thi hành Luật Đường bộ và điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ theo hướng cho phép xe bán tải và xe tải van có khối lượng toàn bộ đến 3,5 tấn được lưu thông như ô tô con.
Trong thời gian chờ sửa đổi, Cục Đăng kiểm kiến nghị Bộ Xây dựng chỉ đạo các cơ quan liên quan và đề nghị địa phương tạo điều kiện để nhóm phương tiện này được lưu thông tương tự ô tô con, tránh ảnh hưởng đến hoạt động của doanh nghiệp và người dân.
Hiện Hà Nội và Hải Phòng đã áp dụng cách thức quản lý này.
Cục Đăng kiểm lên tiếng về thông tin ‘đột ngột thay đổi phân loại xe bán tải’
Thông tin xe bán tải bị “xếp lại” vào nhóm ô tô tải, phải đi làn riêng khiến nhiều chủ phương tiện lo lắng. Tuy nhiên, cơ quan chức năng khẳng định đây không phải quy định mới, việc phân loại đã được áp dụng ổn định từ nhiều năm nay.