Đoạn mã được Bill Gates soạn bằng máy đánh chữ teletype thô sơ, nhưng đóng vai trò quan trọng trong quá trình tạo nên Microsoft ngày 4/4/1975.
Trong dịp kỷ niệm 50 năm thành lập công ty, Gates kể lại khoảng thời gian cùng Paul Allen, bạn thân từ thời trung học, tạo ra "nhà máy phần mềm" đầu tiên trên thế giới sau khi đọc được bài báo hồi tháng 1/1975 về Altair 8800, máy tính vận hành bằng chip do Intel, công ty công nghệ ít tên tuổi thời đó, sản xuất.
Bài báo truyền cảm hứng cho Gates, sinh viên năm nhất Đại học Harvard. Ông và Allen tin rằng giúp chip bán dẫn Intel chạy được một phiên bản ngôn ngữ lập trình Basic sẽ tạo nên cuộc cách mạng trong ngành.
Allen sau đó gọi điện cho MITS, nhà sản xuất Altair 8800, cam kết với CEO Ed Roberts rằng họ đã phát triển được phần mềm giúp người dùng điều khiển phần cứng. Tuy nhiên trên thực tế, Gates và Allen vẫn chưa viết được đoạn mã mà họ hứa hẹn với Roberts.
Hai người giải quyết vấn đề bằng cách sử dụng ngôn ngữ lập trình Basic và tìm cách để nó tương thích với máy tính Altair sắp ra mắt, dù họ chưa từng tiếp xúc với nguyên mẫu của máy.
Sau khi "lập trình ngày đêm suốt hai tháng", Gates hoàn thành đoạn mã đặt nền móng cho hệ điều hành đầu tiên của Altair và MIÍT đồng ý mua bản quyền phần mềm. Altair Basic, trình thông dịch ngôn ngữ lập trình dành cho Altair 8800, trở thành sản phẩm đầu tiên dưới tên Micro-Soft, công ty mới của Gates và Allen.
"Chúng tôi từng cân nhắc tạo ra công cụ tương tự gọi là trình biên dịch, với khả năng dịch toàn bộ chương trình rồi chạy tất cả trong một lần. Tuy nhiên, chúng tôi nghĩ cách tiếp cận từng dòng của trình thông dịch sẽ hữu ích hơn cho các lập trình viên, vì nó cung cấp phản hồi tức thì về đoạn mã, cho phép họ sửa lỗi phát sinh", Gates nhớ lại.
Trên blog cá nhân, Bill Gates gọi đó là "đoạn mã ngầu nhất" ông từng viết trong suốt 50 năm qua. Đoạn mã về sau trở thành nền tảng giúp Microsoft đưa máy tính cá nhân thành vật dụng quen thuộc trong các gia đình, với bộ phần mềm cơ bản gồm Word, Excel và PowerPoint, cùng hệ điều hành Windows đang vận hành phần lớn máy tính cá nhân hiện nay.
"Đó là cuộc cách mạng mở đường cho máy tính cá nhân", Gates nói và cho biết hành trình 50 năm là chặng đường dài và "thật điên rồ khi giấc mơ đã thành hiện thực".
Bill Gates cũng chia sẻ mã nguồn đặt nền móng cho công ty, nằm trong tệp PDF dài 157 trang.
Điệp Anh (Theo Fortune, The Verge)