Ngày 3/2, TAND TPHCM xét xử bị cáo Trần Nguyên Bình (44 tuổi) và vợ là Đỗ Thùy Nhung (45 tuổi, cùng ngụ TPHCM) về các tội Buôn lậu và Đưa hối lộ.
Liên quan vụ án, các bị cáo Bạch Đức Lữu (cựu Trưởng Chi cục Thú y vùng VI), Trần Trung Nhân (cựu Trưởng Trạm Kiểm dịch động vật Cảng - Bưu điện), Lý Hoài Vũ (cựu Phó Chi cục Thú y vùng VI) cùng hai đồng phạm bị xét xử về tội Nhận hối lộ.
Riêng bị cáo Phạm Trung Trực (chuyên viên Cục Thú y) hầu tòa về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Theo quyết định đưa vụ án ra xét xử, vợ chồng Bình, Nhung đã xuất cảnh. Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TPHCM đã ra quyết định truy nã và đề nghị phát lệnh truy nã quốc tế.
Phiên tòa dự kiến kéo dài đến ngày 9/3, do thẩm phán Phạm Viết Hùng làm chủ tọa; đại diện VKSND TPHCM giữ quyền công tố.
Theo hồ sơ vụ án, vợ chồng Trần Nguyên Bình đã lập 6 doanh nghiệp cùng hoạt động tại một địa chỉ ở phường Hiệp Bình (TP Thủ Đức cũ), chuyên nhập khẩu, phân phối sản phẩm động vật làm nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi.
Để thu lợi, các bị cáo tổ chức nhập khẩu trái phép bột huyết, bột xương, bột thịt xương có nguồn gốc từ động vật nhai lại, xuất xứ từ nhiều quốc gia châu Âu từng có hoặc tiềm ẩn nguy cơ dịch bệnh bò điên, do giá thành thấp.
Để hợp thức hóa hàng hóa, Bình và Nhung chỉ đạo làm giả giấy chứng nhận kiểm dịch, sử dụng con dấu thú y nước ngoài giả, khai gian nguồn gốc, chủng loại khi làm thủ tục nhập khẩu; đồng thời, chi tiền cho kiểm dịch viên để được tạo điều kiện thông quan.
Khi hồ sơ không đủ điều kiện, nhóm này làm giả giấy kiểm dịch, chuẩn bị mẫu “sạch” để qua khâu xét nghiệm, chi từ 1-3 triệu đồng mỗi lô hàng. Từ năm 2018 đến tháng 8/2023, số tiền hối lộ được xác định khoảng 2,9 tỷ đồng.
Cơ quan điều tra xác định, chỉ riêng việc làm giả giấy kiểm dịch của Pháp đã giúp nhập khẩu trái phép 10 container bột huyết, khối lượng 225 tấn, trị giá khoảng 6,5 tỷ đồng, nhưng khai báo là bột hồng cầu lợn. Ngày 25/8/2023, Công an TPHCM kiểm tra kho hàng tại Đồng Nai, phát hiện nhiều lô hàng có ADN bò, bao bì thể hiện rõ là sản phẩm từ động vật nhai lại.
Ngoài số hàng bị phát hiện, từ năm 2020 đến khi bị khởi tố, vợ chồng Bình bị cáo buộc đã chỉ đạo nhập lậu khoảng 750 lô hàng, tổng khối lượng hơn 116.000 tấn, trị giá khoảng 1.764 tỷ đồng. Thêm 10 lô hàng, trị giá hơn 30 tỷ đồng, đang bị tạm giữ tại cảng Cát Lái và SP-ITC. Tổng giá trị hàng hóa nhập lậu mà hai bị cáo phải chịu trách nhiệm được xác định hơn 1.800 tỷ đồng.
Mở rộng điều tra, cơ quan chức năng phát hiện thêm nhiều doanh nghiệp tại TPHCM, Hà Nội và Hải Phòng tham gia nhập khẩu trái phép hàng chục nghìn tấn sản phẩm động vật làm nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, với thủ đoạn tương tự. Nhiều lô hàng bị xác định tạp nhiễm ADN bò, nhiễm dịch bệnh nguy hiểm, buộc phải tiêu hủy do nguy cơ nghiêm trọng đối với an toàn dịch bệnh.